|
مقدمه
صنعت گردشگري به عنوان يكي از شيوههاي رشد و توسعه مقولات مختلف اقتصادي- اجتماعي در اكثر كشورها مورد توجهي خاص قرار گرفته است، بنحوي که يکي از راهبردهايي که اخيرا در اغلب کشورهاي جهان در زمينه رشد اقتصادي، کاهش نرخ بيکاري، توليد درآمد ارزي، کاهش نابرابريهاي شغلي ميان مناطق و درکل پایداری اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی، مورد توجه خاص قرار گرفته، توسعه و گسترش توريسم در نواحي محروم و داراي پتانسيل لازم براي گسترش گردشگري ميباشد. در حال حاضر بسياري از کشورها، منافع اقتصادي و اجتماعي خود را از گردشگري دريافت ميکنند و درآمدهاي گردشگري را براي توسعة زيرساخت هاي خود به کار مي برند. از طرفی امروزه صنعت گردشگری از دو جهت عمده حائز اهمیت بسیار است؛ نخست موجبات آشنایی ملل با یکدیگر، فرهنگها، نژادها، اقوام، سرزمینها، گویشها و ... را فراهم مینماید. دوم اینکه از نظر اقتصادی بعنوان یک تأمین کننده درآمد محسوب میشود.
گردشگری؛ ایجاد اشتغال و افزایش رشد اقتصادی
گردشگری قبل از هر چيز يك فرايند اقتصادي است. امروزه اين صنعت به دليل ايجاد درآمد، ارزآوري و ارزش افزوده، تحولات عظيمي را در اقتصاد كشورها ايجاد كرده است. طبق آمارهای ارائه شده از سوی سازمان جهانی گردشگری، در فاصله سالهای 1950 تا 2005، گردشگری بینالملل شاهد رشد فزایندهای شده است و حجم اقتصادی آن از 2.1 میلیارد دلار آمریکا در سال 1950 به بیش از 622 میلیارد دلار در سال 2005 و 1680 میلیارد دلار در سال 2009 بالغ گردیده است. همچنین کسب و کارهای گردشگری توانسته است در سال 2007 حدود 10.3 درصد و در سال 2009 حدود 10.9 درصد از تولید ناخالص ملی را به خود اختصاص دهد. در همان سال، وضعیت ایجاد اشتغال در این صنعت با حدود 234 میلیون شغل، به بیش از 2.8 درصد از کل شاغلان به کار در سطح جهان ارتقا یافت. اهمیت اقتصادی صنعت گردشگری و سفر همچنان با افزایش وسیع تعداد مسافران، از 25 میلیون نفر در فاصله سالهای 1950، به 783 میلیون در سال 2006 با میانگین رشد سالانه آن بالغ بر 6.5 درصد افزایش یافت. این در حالی است که آمارهای موجود نشان می دهند، بودجهای که در دنیا به تفریح و گردشگری اختصاص مییابد سه برابر بودجهای است که صرف امور دفاعی میگردد.
گردشگری و فرهنگ
گردشگری در دنیای امروز جایگاه خود را هم چنان حفظ کرده و از مهمترین راههای صدور فرهنگها شناخته میشود و دولتها روی آن به گونهای جدی سرمایهگذاری میکنند؛ بطوریکه امروزه سرمایهگذاریهای هنگفتی را برای دستیابی به این مهم و شناساندن و معرفی فرهنگ خود به دنیا از طریق شیوههای نوین تبلیغاتی اختصاص دادهاند.
گردشگری و مسائل اجتماعی
قرآن نیز سیر و سیاحت را سبب تعقل و اندیشه و بالا رفتن سطح آگاهی و بینش اجتماعی انسان دانسته؛ یعنی همان عنصری که بیتردید سنگ بنا و شالوده رشد و توسعه زندگی انسان در ابعاد گوناگون فرهنگی، سیاسی، اقتصادی و ... است و روشن است که یک جامعه بسته و بی خبر از دیگر ملتها در هیچ زمینهای رشد شایسته و بایستهای ندارد و از تجربهها و دست آوردهای علمی و فکری و اجتماعی دیگران محروم است.
گردشگری و سياست
توريسم با پديد آوردن تفاهم متقابل ميان ملتها، به پيشبرد و استواري صلح جهاني كمكهاي شايستهاي ميكند. از سويي جذب درآمدهاي اقتصادي ناشي از توسعهً صنعت گردشگری، منوط به وجود ثبات و امنيت سياسي و صلح و آرامش در کشورها است. از سوي ديگر گردشگري ميتواند تحريف ماهيت صحيح وقايع، به منظور منعكس كردن ارزش هاي نظام سياسي، ناتواني در كسب اهداف و استشهار اقتصادي مردم محلي به منظور راضي نگه داشتن رجال سياسي را در پي داشته باشد.
گردشگری و توسعه ملي
بيترديد توسعهً بخش گردشگری ميتواند به عنوان جايگزين اقتصاد وابسته به صنعت نفت كشور، در توسعه ملي و منطقهاي ايران سهم بسزایی داشته باشد. گردشگری سبب ورود ارز از خارج، توزيع درآمد و افزايش نرخ اشتغال ميشود. از اینرو گردشگری را صنعت پنهان و نامرئي ميدانند، چرا كه جريان محاسبه انواع كالا و خدمات آن مانند ساير كالاهاي صادراتي دقيق و مشخص نميباشد.
عباس حسنوند
|